Trong Kinh Đại Bát Niết Bàn, Đức Phật dạy nghệ thuật không nhân lớn khổ đau. Nghệ thuật đó có thể được triển khai dưới nhiều góc độ tâm lý:

     Thứ nhất là khoanh vùng cảm xúc khổ đau để lòng hận thù chỉ có mặt trong vùng này thôi. Cách thức đó có thể hình dung giống như nghành y học đưa tiêm chủng vào co thể, tạo ra vùng kháng thể, cô lập hoàn toàn vi trùng độc hại xâm nhập vào.Tương tự, khoang vùng cảm xúc của lòng thù hận lại để nó không lan truyền cho thân bằng quyến thuộc của ta. Nếu để nó truyền, chẳng những mình bị khổ đau mà người khác cũng khổ đau tương tự.Nếu thương thân bằng quyến thuộc và thương bản thân thì trước hết hãy khoanh vùng cảm xúc giận dữ đó lại.

     Khoanh vùng như thế tạo cho ta cảm giác an toàn khi ta chưa đủ sức chuểyn hoá nó bằng cách quán “không có tác giả” thì ít nhất ta vẫn có thể sống được yên ổn. Quán tưởng nhiều về cảnh giới của sự sống bổng dưng ta cảm thấy mình cần có tình thương yêu để thay thế những nỗi khổ đau trong quá khứ.

     Trong quan niệm về tình thương yêu,ta có thể tự an ủi chính mình rằng có lẽ trong một kiếp nào đó mình đã từng tạo ra cảnh ngang tái cho người khác. An ủi như thế giúp cho mình buôn đi nỗi thù hận ở một mức độ nhất định. Tuy nhiên, nếu ai cứ quy hết trách nhiệm vào quá khứ thì người đó sẽ rơi vào chủ nghĩa định mệnh, không phát khởi nổ lực rằng “tôi phải làm lại cuộc đời, tôi phải cách tân, tôi phải thay đổi, tôi phải phấn đấu, tôi phải vươn lên.”Quy trách nhiệm về quá khứ chính là kẻ thù của sự tiến hoá.

     Dù tin vào nhân quả nhưng ta phải xác định rõ những hạt giống đã gieo trồng trong quá khứ.Nó sẽ tồn tại dưới dạng thức năng lực và năng lực này được kích hoạt theo quán tính của thói quen.Quán tính đó có thể chi phối đời sống sinh hoạt, tư tưởng , ý thức của ta khoảng 30% đến 50% là hết. Còn 50% đến 70% còn lại lệ thuộc rất nhiều vào ý thức tư duy, hành động, lời nói, việc làm, cử chỉ và cách thức giao tế ta trong hiện tại.

     Ý thức dược như vậy thì ta không đổ lỗi cho quá khứ. Đỗ lỗi cho quá khứ có thể dẫn đến tình trạng đổ lỗi cho thời cuộc, cho hoàn cảnh, cho bất cứ cái gì mà ta có thể gán ghép. Người như thế sẽ rơi vào tình trạng bế tắc không có lối thoát.

     Hoá giải hận thù là một trong những nhu cầu rất cần thiết.Hãy bình tĩnh để phân tích rõ ràng nguyên nhân chủ quan, khách quan,nguyên nhân cộng nghiệp của một thời đại,một giai đoạn lịch sử hay nỗi bất hạnh chung cho một cộng đồng. Khi thấy được chân tướng của các nguyên nhân rồi thì ta hãy bắt tay làm mới cho cuộc đời mình, hãy tập sống trong trạng thái vô uý. Lúc đó ta sẽ không còn bị chi phối bởi những biến cố đau thương trong đời.

     Nếu bế tắc thuộc bóng tối hãy hướng tâm mình về mặt trời; nếu bế tắc là khổ đau thì hướng tâm mình về hạnh phúc;nếu bế tắc là thù hận thì hãy hướng tâm mình về sự tha thứ;nếu bế tắc là sự ngột ngạt đơn lẽ thì hãy hướng tâm mình về một bầu không gian vô tận. Ở đó ta không hề thấy sự trói buộc ngang trái giao thoa với nhau.

     Cứ để tâm mình vào một hư không rỗng lặng thì hận thù sẽ không có chỗ bám víu. Dù muốn bám víu đi nữa cũng bị rơi vào trạng thái chân không không bị lực hút của trái đất. Lực hút của trái đất trong tình huống này là sự thù hận,là tật đố kỵ, là trạng thái bất an. Bỏ hết tất cả những dây mơ rễ má này, ta sẽ tồn tại trong trạng thái chân không, không còn dính dáng gì những biến cố của cuộc đời. Lúc đó ta sẽ biết tôn trọng chính mình và biết chăm sóc cảm xúc của mình trong bất cứ trường hợp nào. Đây cũng là yếu tố quan trọng để dẫn đến thành côngtrong ứng xử.

     Nếu ta bất hạnh sanh ra một truyền thống văn hoá tương tự Hồi giáo thì ta khó có cơ hội chăm sóc cảm xúc của mình vì ta đã bị tiêm chủng bằng chủ nghĩa cực đoan và khủng bố. Người theo các giáo phái cực đoan có thể được nhồi sọ rằng giết kẻ thù nhiều chừng nào thì sẻ sớm có visa vào thiên đàng chừng đó Lòng si mê cuồng tính này đã làm cho con người dấn thân vào khổ đau, tạo ra sự bế tắc mà họ lại vui mừng hân hoan tình nguyện.

     Quan niệm về Thánh chiến trong Hồi giáo là sai lầm. Không có chiến tranh nào là thánh thiện. Tất cả chiến tranh đều mang lại khổ đau và nạn nhân chính là những người dân vô tội. Dù chiến tranh đó là chánh nghĩa thì đau khổ vẫn luôn có mặt. Nhân chiến tranh lên thành một chân lý tôn giáo đã làm cho rất nhiều người bất hạnh. Nỗi bất hạnh đó kết thành vòng từ trường của thù hận.

     Khi những chiến sĩ qua đời với lòng thù hận thì trong kiếp sau họ lại tiếp tục có những trạng thái tâm lý thù hận. Cứ thế mà kết thành dây mơ rễ má từ kiếp này sang kiếp nọ rất nguy hiểm. Đức Phật dạy nhiều phương pháp quán để tháo gỡ bế tắc đó.