Vài năm gần đây, khi mà các thống kê y học cho thấy tỷ lệ người máu nhiễm mỡ, gan nhiễm mỡ, hàm lượng Cholesterol trong máu; tỷ lệ người bị bệnh tiểu đường… tăng cao, thì ở Thủ đô, không chỉ riêng Nàng Tấm, mà đã xuất hiện hàng loạt quán cơm chay mới như quán Thiên Nhiên bên đường Thái Hà, quán Trường Sinh ở Khu tập thể Trương Định, quán Thành Tâm bên đường Phó Đức Chính, quán An Lạc ở 15 Hàng Cót… để đáp ứng nhu cầu ăn chay thực dưỡng của khách. Từ những nguyên liệu thực vật bình dị và đơn giản, người làm thức ăn chay với trí tưởng tượng phong phú và tài nghệ đôi tay đã sáng tạo nên hàng trăm món ăn ngon, hấp dẫn với các tên gọi như giò, nem, ninh, mọc, cá, trứng, thịt bò… y như thật, món nào cũng ngào ngạt hương thơm, đậm đà gia vị, hài hòa màu sắc để ai đó dù chỉ một lần được thưởng thức cũng khó có thể quên, có người được ăn đôi ba lần mà trở thành “ nghiện ”.

 

 

     Nghe nói, sư cụ Đàm Anh, trụ trì tại chùa Phụng Thánh ở cuối ngõ Cổng Trắng đường Khâm Thiên, chỉ với rau, măng, dưa, đỗ mà có thể chế biến ra tới 400 món ăn ngon thì quả là tài nghệ. Các món chay chẳng những giàu chất dinh dưỡng, lợi cho sức khỏe, có thể chữa được một số bệnh, mà nó còn hàm chứa những giá trị nhân văn có gốc gác từ triết lý “tứ diệu đế”- bốn chân lý diệu kỳ - của nhà Phật, là: Khổ, Tập, Diệt, Đạo; giúp người ta sống nhân bản và hướng thiện.

     Theo quan niệm của tứ diệu đế, cuộc sống của chúng sinh chủ yếu là khổ (chân lý về khổ); nguyên nhân của khổ là do chúng sinh bị ràng buộc quá nhiều vào những ham muốn bình thường (chân lý về tập); do đó muốn khỏi khổ, chúng sinh phải diệt trừ tận gốc các ham muốn thái quá (chân lý về diệt); để diệt được các ham muốn, chúng sinh phải thực hành đạo (chân lý về đạo). Ăn chay cũng là một trong những phương thức để người đời thực hiện các “chân lý” của Phật giáo.

   Hàng ngày mọi người nên chú ý đến việc ăn uống, đừng qúa ham mê chốn rượu thịt ồn ào mà tổn hại sức khỏe. Đến Tịnh Tâm, từ chú “tiếp viên” áo nâu sồng đến cô chủ quán mau miệng đều cho thực khách những liên tưởng về chốn thiền môn, cho ta cảm giác bình yên khi mọi sự xô bồ như để lại phía sau. Trước lúc chúng tôi ra về, sư thầy Nguyên Dược còn cho nhà sư Thiện Hải viết tặng mỗi người một chữ: hoặc là Tâm, Đức, hoặc là Phúc, Nhẫn như là một lời chúc tốt lành. Thư pháp của sư Thiện Hải khá cừ khôi, nét chữ rắn rỏi mà uyển chuyển, mềm mại mà biến hóa. Tôi chợt nhìn lên tường, một bức thư pháp lớn có mấy câu thơ:

 

Trăm năm trước ta còn chưa  gặp

Trăm năm sau biết gặp lại không?

Cuộc đời sắc sắc không không

Thôi thì hãy sống hết lòng với nhau .

 

      Càng thấy rằng cuộc đời này cần lắm những tấm lòng nhân hậu, vị tha để mỗi người bình tâm bước qua những ham muốn thái quá, mỗi người biết vì mọi người, vì cả chúng sinh, biết tu nhân, tích đức. Ngẫm ra, một cõi cơm chay mà khơi gợi bao điều.